Αναγκαία η διατήρηση των υψηλών ρυθμών ανάπτυξης και οι 10 στόχοι για πιο ανταγωνιστική οικονομία
Του Γιάννη Χαλκιαδάκη. Στο στόχο της διατήρησης των υψηλών ρυθμών ανάπτυξης, πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, εστίασε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά την συνομιλία του με τον πρόεδρο του ΣΕΒ Δημήτρη Παπαλεξόπουλο, στην ανοιχτή εκδήλωση της γενικής συνέλευσης του Συνδέσμου, υπό το συντονισμό της δημοσιογράφου Νίκης Λυμπεράκη.
Σύμφωνα με τον κ. Μητσοτάκη: «Μία ανάπτυξη που πρέπει να έχει ουσιαστικά και έμπρακτα χαρακτηριστικά κοινωνικής δικαιοσύνης, έτσι ώστε να μη διευρύνονται οι κοινωνικές ανισότητες, αλλά αντίθετα αυτές να μικραίνουν…Το ζητούμενο είναι πώς θα μπορούμε να πετύχουμε αυτούς τους στόχους, χωρίς να επαναλαμβάνουμε λάθη του παρελθόντος και όντας προσαρμοσμένοι σε ένα νέο δημοσιονομικό πλαίσιο, όπως αυτό καθορίζεται από την Ευρώπη και τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες…
Μία χώρα που έχει ακόμα υψηλό χρέος δεν μπορεί να μην έχει στο μυαλό της τη δημοσιονομική πειθαρχία, ώστε να μπορεί μονίμως να εξασφαλίσει ότι θα μπορεί να δανείζεται από τις αγορές με ένα επιτόκιο που θα παραμένει ελκυστικό. Σε αυτό το πλαίσιο κατευθύνονται οι πρωτοβουλίες μας που ήδη εκδηλώνονται, παρά το γεγονός ότι περάσαμε ένα δύσκολο καλοκαίρι…
Γνωρίζω ότι πολλές φορές οι δεύτερες τετραετίες κυβερνήσεων ήταν τετραετίες εφησυχασμού και συμβιβασμού. Δεν έχω καμία πρόθεση να ακολουθήσω τον ίδιο δρόμο. Δεν είναι αυτή η εντολή του λαού που έλαβα στις εκλογές του Ιουνίου. Σκοπεύω να τιμήσω στο ακέραιο την εμπιστοσύνη των πολιτών και να υλοποιήσω τις μεγάλες αλλαγές για τις οποίες δεσμευτήκαμε και αυτό θα κάνω…»
Συνεχίζοντας, ο πρωθυπουργός, έκανε ειδική αναφορά στις κινήσεις μείωσης των φορολογικών βαρών, λέγοντας: «Η κυβέρνησή μας μείωσε τις εργοδοτικές εισφορές και κατήργησε την εισφορά αλληλεγγύης… Είναι δεδομένο ότι οι μισθοί αυξάνονται στον ιδιωτικό τομέα και πρέπει να αυξηθούν όσο η ανεργία πέφτει και η αγορά εργασίας δεν γίνεται πιο δύσκολη για τον εργοδότη, με την έννοια ότι πρέπει να προσελκύσει το στέλεχος που θέλει… Είναι δεδομένο ότι όσο επιχειρήσεις πηγαίνουν καλύτερα και η οικονομία αναπτύσσεται και οι ονομαστικοί μισθοί που δίνετε θα αυξάνονται και πρέπει να αυξάνονται…Στόχος δικός μας είναι ο μέσος μισθός στα 1.500 ευρώ στο τέλος της τετραετίας. Είναι ένας στόχος που είναι εφικτός…»
Όσον αφορά την πράσινη μετάβαση, ο επικεφαλής της κυβέρνησης είπε ότι: Η Ελλάδα όχι απλά μπορεί, αλλά θα είναι από τις νικήτριες της πράσινης μετάβασης…Παράγουμε το 57% της ενέργειας μας το πρώτο οκτάμηνο του έτους από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας…Πρέπει να αντιμετωπίσουμε ζητήματα που έχουν να κάνουν με την αποθήκευση. Οι διασυνδέσεις είναι κρίσιμες τα δίκτυα είναι κρίσιμα… Προσπαθούμε να διεκδικούμε ευρωπαϊκούς πόρους για να στηρίζουμε την ελληνική βιομηχανία και τις ελληνικές επιχειρήσεις σε αυτή τη μεγάλη προσπάθεια της πράσινης μετάβασης…Οι ελληνικές επιχειρήσεις έχουν δείξει μία μεγάλη προσαρμοστικότητα, ενδεχομένως βγαίνοντας και από την κρίση να επιβίωσαν πιο ισχυρές και πιο προσαρμοσμένες σε ένα περιβάλλον που αλλάζει. Προφανώς αυτό δεν φτάνει και τα χρηματοδοτικά εργαλεία που έχουμε εξασφαλίσει από την Ευρώπη κινούνται, για να βοηθήσουν τις επιχειρήσεις και σε αυτή την κατεύθυνση.
Αναφερόμενος στη προσαρμογή σε μία κλιματική κρίση που είναι ήδη εδώ καθίσταται προτεραιότητα. Αφορά μεταξύ άλλων ποιες πρέπει να είναι οι προδιαγραφές των νέων υποδομών μας, καθώς βρισκόμαστε μπροστά σε ένα μέλλον που μας υποχρεώνει αυτά που φτιάχνουμε και κατασκευάζουμε να τα κατασκευάζουμε καλύτερα…
Μιλώντας για τις μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις που έχουν συγκριτικά πλεονεκτήματα όσον αφορά στις οικονομίες κλίμακας, είπε πως …Η κυβέρνηση έχει δώσει σημαντικά κίνητρα για συγχωνεύσεις και εξαγορές επιχειρήσεων, ώστε να προκύψει η μεγέθυνσή τους…, ενώ για την ανεργία που παραμένει υψηλή, αλλά αποκλιμακώνεται με μεγάλη ταχύτητα, σημείωσε πως … Δεν υπάρχει μία μαγική λύση στο πρόβλημα της αναντιστοιχίας μεταξύ του τι ζητάει η αγορά εργασίας και τι προσφέρει η αγορά εργασίας, λέγοντας:
«Θέλω να υπερθεματίσω ως προς την ανάγκη προσαρμογής του δημόσιου εκπαιδευτικού μας συστήματος σε εκείνα τα γνωστικά πεδία που γνωρίζουμε ότι θα έχουν μεγαλύτερη ζήτηση στην αγορά εργασίας. Στην επανεκπαίδευση των ανθρώπων…Η συμμετοχή των γυναικών είναι ένα τεράστιο ζήτημα. Υπάρχει αναξιοποίητο δυναμικό που δεν έχουμε βρει το σωστό τρόπο να μπορέσουμε να το αξιοποιήσουμε. Και αυτό είναι κάτι που μας απασχολεί πολύ ως προς τις πολιτικές που έχουν να κάνουν με την ισορροπία μεταξύ οικογένειας και εργασιακού βίου…
Εξαιρετικά μεγάλη σημασία υπάρχει στη δυνατότητα να δουλεύουν οι συνταξιούχοι. Είναι σωστή η ρύθμιση που νομοθετήσαμε. Να μην τιμωρείται ο συνταξιούχος που θέλει να δουλέψει όχι μόνο για λόγους οικονομικούς, αλλά και για λόγους ενεργούς γήρανσης…Μην έχουμε καμία αυταπάτη ότι για μία σειρά από εργασίες που έχουν να κάνουν με την αγροτική παραγωγή, τις κατασκευές, ενδεχομένως και με την ανειδίκευτη εργασία στη βιομηχανία θα πρέπει να εξαντλήσουμε τις δυνατότητές μας, μέσα από οργανωμένες συμφωνίες με άλλες χώρες, να φέρουμε τέτοιους εργαζόμενους, να τους ενσωματώσουμε στην ελληνική κοινωνία και να καλύψουμε τις ανάγκες μας…»
Στη συνέχεια εστιάζοντας στο γεγονός ότι η χώρα έχει το μηχανισμό του επιτελικού κράτους, διευκρίνισε πως αποτελεί μία τεράστια κατάκτηση στη λειτουργία του κράτους, σημειώνοντας πως: «Έχοντας την εμπειρία του υπουργείου της μεταρρύθμισης πριν από δέκα χρόνια, η δημόσια διοίκηση έχει κάνει σημαντική πρόοδο. Έχει πολύ σοβαρά στελέχη, για πρώτη φορά έχουμε προγραμματισμό προσλήψεων που γίνεται οργανωμένα και όλα αυτά συνθέτουν μία μεγάλη αλλαγή στο κράτος…Έχουμε πολλή δουλειά να κάνουμε ακόμα στη Δικαιοσύνη. Είναι κεντρικός μεταρρυθμιστικός βραχίονας για την επόμενη τετραετία…Έχουμε ένα πολύ τολμηρό μεταρρυθμιστικό πρόγραμμα που έχει να κάνει και με το χάρτη της Δικαιοσύνης, με σημαντικούς πόρους από το Ταμείο Ανάκαμψης, με ψηφιοποίηση. Η χώρα είναι υποχρεωμένη να πατήσει επάνω στην πρόοδο που έχει κάνει την τελευταία τετραετία και να κάνει ένα ακόμη μεγαλύτερο άλμα σε σχέση με τα υπόλοιπα μέλη της ευρωπαϊκής μας οικογένειας».
Ολοκλήρώνοντας ο κ. Μητσοτάκης επισήμανε ότι: «Για εμένα ο στόχος είναι να φτάσουμε και να ξεπεράσουμε το μέσο όρο της Ευρώπης σε όλους τους σημαντικούς δείκτες με πρώτο το δείκτη του διαθέσιμου εισοδήματος. Να κάνουμε κάτι που έχουν κάνει άλλες χώρες που μπήκαν στην Ευρωπαϊκή οικογένεια και σήμερα διακρίνονται και μας έχουν ξεπεράσει…Δε θα μπορέσουμε να ευημερίσουμε ως κοινωνία με τρόπο διατηρήσιμο, εάν δεν αντιμετωπίσουμε το ζήτημα των κοινωνικών ανισοτήτων και εάν δε στρέψουμε το βλέμμα μας σε αυτούς που σήμερα αισθάνονται ότι δεν ωφελούνται από αυτήν την ιστορία που λέμε για την ανάπτυξη της χώρας. Οι δικές μας πολιτικές θα έχουν πάντα ένα σαφές κοινωνικό πρόσημο».
Ξεκινώντας την εισαγωγική του τοποθέτηση ο ο πρόεδρος του Συνδέσμου Δημήτρης Παπαλεξόπουλος, ανέφερε ότι κοινή διαπίστωση στο βιομηχανικό συνέδριο, ήταν πως το 2030 δεν είναι και τόσο μακριά, και πώς ότι τομές, αλλαγές και μεταρρυθμίσεις είναι να κάνουμε πρέπει να τις ξεκινήσουμε από σήμερα. Συνεχίζοντας είπε ότι η συγκυρία, παρά τις δυσκολίες της καθημερινότητας, είναι θετική για μια τόσο κρίσιμη καμπή, και ότι έχουμε πολλούς λόγους για να αισιοδοξούμε αλλά κανέναν για να επαναπαυόμαστε, λέγοντας:
«Η οικονομία βρίσκεται σε καλό δρόμο και για τα επόμενα 2-3 χρόνια το πεδίο προδιαγράφεται θετικό παρά τις μεγάλες, νέες, προκλήσεις από τις φυσικές καταστροφές, την ενεργειακή κρίση και την κλιματική αλλαγή. Έχουμε την ευκαιρία να κεφαλαιοποιήσουμε τις επιτυχίες των τελευταίων ετών, οι οποίες έχουν βελτιώσει τη θελκτικότητα της Ελλάδας ως επενδυτικό προορισμό, παρά τις πολλές εξωγενείς προκλήσεις. Μετά από μια δεκαετή επενδυτική ανομβρία, σήμερα υπάρχει μια σημαντική λίστα επενδύσεων και έργων, ιδιαίτερα σοβαρή χρηματοδοτική προοπτική από την Ευρώπη, και μεγάλη αύξηση των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων, ακόμα και πριν ολοκληρωθεί η επίτευξη της επενδυτική βαθμίδας.
Παράλληλα, οι εξαγωγές ακολουθούν αυξητική πορεία, με τις βιομηχανικές να έχουν τριπλασιαστεί από το 2010, ενώ το οικοσύστημα των νεοφυών επιχειρήσεων βρίσκεται σε πρωτοφανή, για τα ελληνικά δεδομένα, άνθιση». Για να επισημάνει ότι: «η κοινωνία δείχνει, πιο έτοιμη και πιο απαιτητική από ποτέ», και βέβαια, το ότι «η χώρα έχει επιτύχει μια αναπτυξιακή ορμή, δεν σημαίνει πως νομοτελειακά θα πετύχουμε την αναγκαία ανθεκτικότητα, συμπεριληπτικότητα και βιωσιμότητα σε ένα κόσμο που αλλάζει ταχύτατα».
Αναφερόμενος στο παραγωγικό μοντέλο, που αλλάζει αλλά πολύ πιο αργά, ο κ. Παπαλεξόπουλος, σημείωσε πως: «Όσο και αν το παραγωγικό μας μοντέλο βρίσκεται σε μια διαδικασία αλλαγής, αυτή είναι συχνά πολύ πιο αργή, και πιο επιφανειακή, από όσο χρειάζεται προκειμένου να διασφαλιστεί και η διατηρησιμότητά του» και ανέφερε ως παράδειγμα ότι: «έχουμε στη χώρα μας, ακόμη, μικρό αριθμό μεσαίων και μεγάλων επιχειρήσεων και χαμηλό ποσοστό εργαζομένων σε αυτές (μόλις 15% έναντι 35-40% στην Ευρώπη). Είναι οι επιχειρήσεις που επενδύουν στην τεχνολογία και στους ανθρώπους τους, πληρώνουν φόρους και εισφορές, παράγουν, εξάγουν και συνεργάζονται, σε περιφερειακό, εθνικό και διεθνές επίπεδο».
Επισήμανε, επίσης, ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός του ιδιωτικού, αλλά και του δημοσίου τομέα, υπολείπεται ακόμα των αναγκών της εποχής. Παράλληλα, οι υποδομές για την πράσινη ανάπτυξη υστερούν, ενώ και οι ξένες επενδύσεις που δημιουργούν εγχώρια προστιθέμενη αξία και παραγωγικές θέσεις εργασίας παραμένουν σχετικά χαμηλό ποσοστό του συνόλου. Ακούστηκε στο βιομηχανικό συνέδριο, αλλά και το δείχνουν όλα τα στοιχεία και οι μελέτες πως οι εξελίξεις επιβάλουν να κινηθούν οι αλλαγές, πιο γρήγορα και πιο ριζικά, σημειώνοντας πως: «Άλλωστε και οι υπόλοιπες χώρες κινούνται ταχύτερα. Η Πορτογαλία για παράδειγμα, μας έχει ξεπεράσει στις βιομηχανικές εξαγωγές, στις επενδύσεις σε εξοπλισμό, στην απασχόληση εργαζομένων υψηλών προσόντων και δεξιοτήτων».
Για τις γενναίες μεταρρυθμίσεις και ριζικές αλλαγές που χρειάζονται, ο πρόεδρος του ΣΕΒ διεμήνυσε ότι μπροστά στην ανάγκη να προχωρήσουμε διαφορετικά και στην ευκαιρία που δίνεται να το κάνουμε, καθώς «για τον Σύνδεσμο, έχει σημασία να συμφωνήσουμε και στο «τι» πρέπει να γίνει, αλλά κυρίως στο «πώς», που δεν λαμβάνει πάντα την απαιτούμενη προσοχή», ενώ έθεσε 10 στόχους για το 2030 για μια πιο ανταγωνιστική οικονομία, αλλά και μια πιο συμπεριληπτική ανάπτυξη και κοινωνική ευημερία:
1.Επενδύσεις: Διπλάσιες ιδιωτικές επενδύσεις σε παραγωγικές δραστηριότητες με ευρύ αποτύπωμα στην εγχώρια οικονομία και τις δουλειές.
2.Σύνδεση έρευνας με επιχειρήσεις: 100πλασιες συνεργασίες επιχειρήσεων με πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα.
3.Καινοτομία: Τριπλάσια κεφαλαιοποίηση του οικοσυστήματος νεοφυών επιχειρήσεων
4.Συνεισφορά μεταποίησης: Ακόμα περισσότερες καινοτόμες μεταποιητικές επιχειρήσεις που συνεισφέρουν στο 15% του ΑΕΠ.
5.Επιχειρηματική μεγέθυνση: Διπλάσιες μεσαίες επιχειρήσεις που παράγουν, εξάγουν, και δημιουργούν απασχόληση και διαμορφώνουν ένα τύπο ελληνικού «Mittelstand»
6.Ενδο-επιχειρησιακή κατάρτιση: Μια κουλτούρα όπου η πλειονότητα των επιχειρήσεων καταρτίζει ακόμα περισσότερο τους εργαζομένους της.
7.Ορθολογική φορολογία μισθωτών. Σημαντικά διευρυμένη φορολογική βάση ώστε οι μισθωτοί να μην σηκώνουν υπέρμετρο βάρος.
8.Απονομή δικαιοσύνης: Υπερδιπλάσια ταχύτητα απονομής δικαιοσύνης.
9.Γραφειοκρατία και πολυνομία: Μισή παραγωγή νόμων.
10.Εισοδήματα: Μέσοι μισθοί βελτιωμένοι κατά τουλάχιστον 50%.
Καταλήγοντας, ο κ. Παπαλεξόπουλος υπογράμμισε πως: «και η πολιτεία, και οι επιχειρήσεις καλούνται να αναπτύξουν νέες ικανότητες για να μην μείνουν πίσω. Πιστεύω πώς οι προκλήσεις δεν μπορεί να λυθούν μόνο από τις επιχειρήσεις ή μόνο από την πολιτεία. Για αυτό προτείνουμε τρόπους να δουλέψουμε ακόμα πιο συνεργατικά ώστε να καταφέρουμε ως χώρα να πάμε ακόμα καλύτερα, βάζοντας την οικονομία σε μια τροχιά συμπεριληπτικής και βιώσιμης ανάπτυξης και διατηρήσιμης κοινωνικής ευημερίας».