Τα ισχυρά δημοσιονομικά και η ανθεκτική ανάπτυξη, μήνυμα για νέα αναβάθμιση από την Fitch
Έναν περίπου μήνα πριν την επόμενη προγραμματισμένη αξιολόγηση για την Ελλάδα στις 14 Νοεμβρίου, η Fitch εστιάζει στην εντυπωσιακή πτώση του δείκτη χρέους προς ΑΕΠ και στην εκτίμησή της ότι θα συνεχίσει να μειώνεται, φτάνοντας το 120% το 2030, καθώς η ισχυρή δημοσιονομική πορεία και η ανθεκτική ανάπτυξη της οικονομίας, θα συνεχίσει να κινείται αρκετά πάνω από το 2% στην επόμενη τριετία.
Συγκεκριμένα, με “ΒΒΒ-” και θετικές προοπτικές, βαθμολογεί προς το παρόν ο οίκος την Ελλάδα, ένα σκαλοπάτι κάτω από την βαθμολογία που δίνουν S&P, που αξιολογεί τη χώρα μας σήμερα το βράδυ, Scope Ratings και DBRS και στο ίδιο επίπεδο με το Baa3 της Moody’s, καθώς είναι ο μόνος οίκος που αυτή τη στιγμή δίνει θετικές προοπτικές, έχοντας και τις περισσότερες πιθανότητες να είναι ο επόμενος που θα αναβαθμίσει και πάλι την Ελλάδα.
Πιο αναλυτικά η αξιολόγηση της Ελλάδας, όπως αναφέρει η Fitch, αντικατοπτρίζει τα επίπεδα του κατά κεφαλήν εισοδήματος και δεικτών διακυβέρνησης που είναι πολύ πάνω από εκείνα των χωρών με βαθμολογία στην κατηγορία του ΒΒΒ, καθώς και την αξιοπιστία των πολιτικών που υποστηρίζονται από το ότι η χώρα είναι μέλος της ΕΕ και της ευρωζώνης.
Πρόκειται για δυνάμεις που υπάρχουν παράλληλα με τις αδυναμίες λόγω της κληρονομιάς της κρίσης χρέους, οι οποίες περιλαμβάνουν υψηλά επίπεδα δημόσιου και εξωτερικού χρέους καθώς και υψηλή αν και μειούμενη ανεργία, χαμηλό δυναμικό ανάπτυξης μεσοπρόθεσμα και κάποιες επίμονες ευαισθησίες στον τραπεζικό κλάδο, με τις θετικές προοπτικές που δίνει, όπως διευκρινίζει ο οίκος, αντικατοπτρίζουν την βελτιούμενη δημοσιονομική θέση της Ελλάδας και συγκεκριμένα, τα μεγάλα πλεονάσματα και την απότομη πτώση του δημόσιου χρέους.
Σύμφωνα με τον οίκο, το 2024 η Ελλάδα κατέγραψε πλεόνασμα 1,3% του ΑΕΠ, μία σημαντική βελτίωση από το έλλειμμα ύψους 1,4% το 2023, με τα στοιχεία του προϋπολογισμού από τις αρχές του 2025, να κινούνται επίσης σε ισχυρή τροχιά και το δημοσιονομικό ισοζύγιο της χώρας να συγκρίνεται ιδιαίτερα ευνοϊκά με το μέσο έλλειμμα που σημειώνουν οι χώρες που η αξιολόγησή τους είναι στην κατηγορία του ΒΒΒ, που είναι στο 3,7%, με τη Fitch να αναμένει πρωτογενή πλεονάσματα της τάξης του 2,5% του ΑΕΠ την τριετία 2025-2027, με μικρά συνολικά πλεονάσματα του προϋπολογισμού.
Συνεχίζοντας, ο οίκος εξηγεί πως η χώρα έχει σημειώσει τη μεγαλύτερη μείωση χρέους μετά την πανδημία έναντι όλων των κρατών διεθνώς που αξιολογεί, κάτι που έχουν αξιολόγηση επενδυτικής βαθμίδας, παρά το γεγονός πως στο 148% του ΑΕΠ στα μέσα του 2025, ο δείκτης χρέους της Ελλάδας παραμένει πολύ υψηλότερος από τον μέσο δείκτη σε αυτές της χώρες, που είναι 52%, με τα ταμειακά διαθέσιμα του Ελληνικού Δημοσίου να είναι υψηλά, στο 16% του ΑΕΠ, καλύπτοντας τις λήξεις χρέους των επόμενων τριών ετών.
Μάλιστα, η Fitch αναμένει ότι η μείωση του χρέους θα συνεχιστεί μεσοπρόθεσμα, φτάνοντας το 120% του ΑΕΠ το 2030, όταν φέτος το τοποθετεί στο 146,5% του ΑΕΠ, το 2026 στο 139,4% και το 2027 στο 133,3%, ενώ στο β’ τρίμηνο του 2025 η ανάπτυξη στην Ελλάδα κινήθηκε στο 1,7%, λίγο χαμηλότερα από το 2,3% του 2024 αλλά ήταν πολύ ισχυρότερη από αυτήν της Ευρωζώνης.
Παράλληλα, οι αυξημένες επενδύσεις και ο ισχυρός τουρισμός είναι οδηγοί – κλειδιά της ανάπτυξης της χώρας και οι δημόσιες επενδύσεις που σχετίζονται με τα ευρωπαϊκά κονδύλια θα συνεχίσουν να δίνουν τον ρυθμό, με τη Fitch να εκτιμά ότι η ανάπτυξη θα συνεχίσει να κινείται πάνω από το 2%, και φέτος θα διαμορφωθεί στο 2,3% όπως και το 2026 ενώ το 2027 θα διαμορφωθεί στο 2,1%, με στήριξη και από την ισχυρή εγχώρια ζήτηση.
Ταυτοχρόνως, το επίμονο έλλειμμα του λογαριασμού τρεχουσών συναλλαγών χρηματοδοτείται από τις αυξανόμενες ξένες άμεσες επενδύσεις και τις κεφαλαιακές εισροές, μειώνοντας έτσι την εξωτερική ευαισθησία της χώρας, ενώ στα θετικά της πιστοληπτικής αξιολόγησης της Ελλάδας ο οίκος τοποθετεί τα δημόσια οικονομικά, επισημαίνοντας ότι υπάρχει αυξανόμενη εμπιστοσύνη πως η ταχεία πτώση του χρέους προς ΑΕΠ θα συνεχιστεί μεσοπρόθεσμα, με οδηγό τα υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα.
Τέλος, παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν αρνητικά την αξιολόγηση της Ελλάδας είναι, κατά την Fitch, μία σταθεροποίηση του δείκτη χρέους, λόγω δημοσιονομικής χαλάρωσης, καθώς και ένα σοβαρό σοκ που θα επηρεάσει το δυναμικό ανάπτυξης και θα επιδεινώσει τις εξωτερικές ανισορροπίες της χώρας.