«Η αβεβαιότητα είναι αυτή που θα κάνει τη μεγαλύτερη ζημιά», είπαν Γκίκας Χαρδούβελης, Γιώργος Ζανιάς
Του Γιάννη Χαλκιαδάκη. Στους δασμούς που επέβαλε πριν λίγες ημέρες ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump εστίασαν οι πρόεδροι του Δ.Σ. της Εθνικής Τράπεζας Γκίκας Χαρδούβελης, του ΔΣ της Eurobank,Γιώργος Ζανιάς, η γενική διευθύντρια για την Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη στην EBRD Charlotte Ruhe και ο Professorial Research Fellow του London School Of Economics, Iain Begg, στη συζήτηση με τίτλο: «Δασμοί, πληθωρισμός και αναταραχή: Η παγκόσμια οικονομία και οι δοκιμασίες που έχει μπροστά της» που έλαβε χώρα στο πλαίσιο του 10ου Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών, που πραγματοποιείται στις 9 έως τις 12 Απριλίου. Συντονιστής του πάνελ ήταν ο δημοσιογράφος του ΣΚΑΪ, Κωνσταντίνος Δαυλός.
Παίρνοντας τον λόγο ο ορόεδρος του Δ.Σ. της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδας, Γκίκας Χαρδούβελης αναρωτήθηκε: «Τι βρίσκεται στο μυαλό του Donald Trump; Θέλει να φέρει πίσω βιομηχανικές θέσεις στις ΗΠΑ», απάντησε ο ίδιος και συνέχισε «θα επηρεαστούμε με βεβαιότητα.
Η αβεβαιότητα είναι αυτή που θα κάνει τη μεγαλύτερη ζημιά. Ο υπουργός (σ.σ. Οικονομικών) ανέφερε νωρίτερα ότι “δεν αναμένουμε ιδιαίτερα μεγάλες επιπτώσεις”. Οι ελληνικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ αφορούν το 1% του ΑΕΠ. Όμως, αν, η Ευρωζώνη επηρεαστεί, μπορεί να μας “χτυπήσει” το δεύτερο κύμα».
Αναφορικά με το ερώτημα αν η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να απαντήσει με αντίμετρα στους αμερικανικούς δασμούς σημείωσε πως «δεν πρέπει να ζητήσουμε αντίμετρα, αλλά να κάνουμε την Ένωση να δουλέψει πραγματικά. Να δούμε την έκθεση Ντράγκι και την έκθεση Λέτα», υποστήριξε.
Στο αν οι ΗΠΑ «θα μπορέσουν να ανακτήσουν την ηγεμονική τους θέση;», ο κ. Χαρδούβελης απάντησε «πιθανότατα όχι. Αυτό που κάνει ο Τραμπ, βλάπτει σημαντικότατα τον κόσμο και η χώρα του χάνει πια την ήπια ισχύ της».
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του ΔΣ της Eurobank, Γιώργος Ζανιάς, απαντώντας σε ερώτημα περί ενδεχόμενου στασιμοπληθωρισμού, είπε ότι στις ΗΠΑ θα υπάρξει στασιμοπληθωρισμός. «Θα εξαρτηθεί αν θα ανέβει ή θα πέσει το δολάριο και εξαρτάται από τα αντίποινα των άλλων χωρών. Δεν έχει ξετυλιχθεί ακόμα όλο το κουβάρι. Αν η Ευρώπη αποφύγει τα αντίποινα η πιθανότητα είναι μικρότερη για στασιμοπληθωρισμό. Θα έλεγα να μην υπάρξουν αντίποινα αλλά να φτιάξουμε την Ευρώπη», υπογράμμισε.
Ο ίδιος μιλώντας για τον μέχρι σήμερα αντίκτυπο των δασμών στο δολάριο σημείωσε ότι αν και όλοι θα περίμεναν να ενισχυθεί, αυτό εξασθενεί. «Γιατί το δολάριο χάνει; Άκουγα τον πρώην υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ που έλεγε πως οι ΗΠΑ είναι σαν αναδυόμενη οικονομία με αδύναμους θεσμούς. Υπάρχει μεγάλη ανασφάλεια για την ισοτιμία και μπορεί να οδηγήσει σε χειροτέρευση της θέσης του δολαρίου», τόνισε.
Ωστόσο, η γενική διευθύντρια για την Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη στην EBRD Charlotte Ruhe, δήλωσε αισιόδοξη για την ικανότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ανταπεξέλθει στους δασμούς, λέγοντας ότι:
«Δεν νομίζω ότι η παγκοσμιοποίηση έχει σταματήσει έτσι απλά. Υποχωρεί. Όμως βλέπουμε ότι η Ευρώπη είναι αυτάρκης σε αρκετά μέτωπα. Ο Τραμπ τραβά τα πράγματα στα άκρα. Βλέπουμε την αποτυχημένη πολιτική της Λιζ Τρας και μια οικονομική πολιτική που απέρριψε ακόμα και το δικό της γραφείο προϋπολογισμού.
Η παγκοσμιοποίηση έχει περάσει το πικ της και υπάρχουν λόγοι γι’ αυτό. Πρέπει να ενισχυθούν κομμάτια της κοινωνίας που εγκαταλείφθηκαν κατά τη διάρκεια της παγκοσμιοποίησης και θύμωσαν γι’ αυτό», υποστήριξε.
Η ίδια σημείωσε πως οι δασμοί θα μπορούσαν να έχουν σημαντικό αντίκτυπο και στις ίδιες τις ΗΠΑ, εξηγώντας πως: «Η αυτοκινητοβιομηχανία και στις ΗΠΑ έχει πολύπλοκες αλυσίδες εφοδιασμού σε Μεξικό και Ευρώπη. Άρα το κόστος αγοράς και στις ΗΠΑ θα είναι πολύ υψηλότερο. Το βλέπω σαν διαπραγματευτική τακτική. Είδαμε ότι ο Λευκός Οίκος εκφράζει ήδη μια κάποια ανησυχία. Σε καμία περίπτωση δεν αποκλείεται να δούμε μια αντιστροφή της πορείας τους επόμενους μήνες».
Όμως στην πολυπλοκότητα της γραμμής παραγωγής στάθηκε ο Professorial Research Fellow του London School Of Economics, Iain Begg ο οποίος ανέφερε ως παράδειγμα τα αεροπλάνα της Boeing. «Το Boeing έχει κομμάτια από πολλές χώρες. Αν επιβληθούν δασμοί, τότε τα ανταλλακτικά από κάποιες χώρες θα ακριβύνουν και η Boeing θα πουλά λιγότερα αεροπλάνα».
Παράλληλα, εκτίμησε ότι «καλώς δεν έβαλε αντίποινα η ΕΕ» τονίζοντας, όμως, ότι «κάποια στιγμή ίσως πρέπει να σκεφτούν πιο επιθετική πολιτική. Μπαίνουν κάποια ζητήματα που έχουν να κάνουν με τις δευτερογενείς συνέπειες όπως η συναλλαγματική ισοτιμία. Σε κάθε περίπτωση θα υπάρξει επαναπροσανατολισμός του εμπορίου. Αν με 100% δασμούς η Κίνα αποκλειστεί από την αμερικανική αγορά ίσως την στρέψουν στην Ευρώπη και οι ευρωπαϊκές εταιρείες ίσως να θέλουν να συναλλάσσονται περισσότερο με την Κίνα».
Όσο για το κίνητρο των δασμών, ο κ. Begg απαντά: «Θέλει να μειώσει τα εμπορικά ελλείμματα και να επαναφέρει τη βιομηχανική δραστηριότητα στις ΗΠΑ, να δημιουργήσει εισοδήματα και να εξαναγκάσει άλλες χώρες. Οι ΗΠΑ γίνονται μια τελείως κλειστή οικονομία σαν τη Βόρεια Κορέα. Μπορεί να ταΐσει το λαό της, αλλά αν αποκοπεί από τον υπόλοιπο κόσμο, μας νοιάζει;», κατέληξε.
