Για ποιο λόγο ανέβαλε την αναβάθμιση της οικονομίας η Fitch, αφήνοντας την σταθερή στο “BBB-“
Διατηρώντας την Ελλάδα στην ελάχιστη επενδυτική βαθμίδα ΒΒΒ-. η Fitch, έμεινε προχθές στην αναβάθμιση μόνο των προοπτικών από “σταθερές” σε “θετικές”, με σχόλια για την ελληνική οικονομία που θα δικαιολογούσαν άνετα την αναβάθμισή της από αυτό τον αμερικανικό οίκο πιστοληπτικής αξιολόγησης,
Γιατί όμως η Fitch είχε πολλά θετικά σχόλια για την πρόοδο της οικονομίας, προβλέποντας την συνέχιση της αναπτυξιακής δυναμικής της οικονομίας, που έφτασε στο 2,3% το 2024, με ρυθμό πάνω από 2% για το 2025 και το 2026
Ειδικότερα το σχόλιο της Fitch, σημειώνει το πρωτογενές πλεόνασμα ρεκόρ του 4,8% του ΑΕΠ για το 2024 που αναμένεται να έχει συνέχεια και το 2025 και το 2026, λέγοντας πως το πλεόνασμα του προϋπολογισμού και η πραγματική αύξηση του ΑΕΠ κατά 2,3% οδήγησαν σε μείωση του ακαθάριστου δημόσιου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ κατά 10,3% ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ το 2024, στο 153,6%, από 163,9% του ΑΕΠ το 2023.
Σύμφωνα με τον αμερικανικό οίκο, αν και ο λόγος χρέους ως προς το ΑΕΠ παραμένει σχεδόν τριπλάσιος του μέσου όρου της κατηγορίας “BBB”, η σωρευτική μείωση είναι πάνω από 50 ποσοστιαίες μονάδες, από την κορύφωση το 2020 όταν έφτασε στο 209% του ΑΕΠ.
Με βάση λοιπόν αυτά τα δεδομένα, η Ελλάδα έχει επιτύχει τη μεγαλύτερη μείωση του χρέους στη μεταπανδημική εποχή μεταξύ των κρατών με επενδυτική βαθμίδα, με τη Fitch, στην πιο πρόσφατη επίσημη πρόβλεψη, δηλαδή την ενημέρωση του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού σχεδίου τον Μάιο του 2025, είναι πλήρως ευθυγραμμισμένη με το νέο δημοσιονομικό πλαίσιο της ΕΕ.
Παράλληλα, ο σωρευτικός ρυθμός αύξησης των πρωτογενών καθαρών δαπανών για το 2024-2025, η νέα βασική δημοσιονομική μεταβλητή, αναθεωρήθηκε προς τα κάτω σε 4,2% από τον αρχικό στόχο του 6,5%, με τον οίκο να θεωρεί τη δέσμευση της κυβέρνησης σε μικρά ελλείμματα και σταδιακή μείωση του λόγου χρέους/ΑΕΠ ως ιδιαίτερα αξιόπιστη.
Ταυτοχρόνως, στο χρηματοπιστωτικό τομέα, η Fitch αναμένει ότι τα έσοδα από δάνεια και προμήθειες θα συνεχίσουν να αυξάνονται μεσοπρόθεσμα, παρά την πρόσφατη αστάθεια στις αγορές, επισημαίνοντας πως οι εξαγορές θα ενισχύσουν μετρίως τη διεθνή παρουσία και τη διαφοροποίηση εσόδων, αν και η κύρια δραστηριότητα των τραπεζών θα παραμείνει κυρίως εγχώρια.
Τελικά, παρά τα καλά λόγια, ο αμερικανικός οίκος άφησε να εννοηθεί ότι δύο σημεία εγκυμονούν κινδύνους αν δεν προσεχθούν ιδιαίτερα, με το πρώτο την αντοχή της κυβέρνησης στα αιτήματα για χαλάρωση της δημοσιονομικής πολιτικής, αναφέροντας τα δύο τελευταία μέτρα, δηλαδή την επιστροφή ενός ενοικίου και το επίδομα των 250 ευρώ σε συνταξιούχους.
Μάλιστα, ο οίκος υποστηρίζει ότι το κυβερνών κόμμα παρότι κυριαρχεί στο πολιτικό σκηνικό, μετά την θύελλα αντιδράσεων για την τραγωδία στα Τέμπη, μπορεί να γίνει ευάλωτο σε αιτήματα για αύξηση δαπανών, δείχνοντας με τον τρόπο αυτό, την αναμονή της στα μέτρα της ΔΕΘ, ώστε στην αξιολόγηση που θα κάνει στα μέσα Νοεμβρίου να εκφράσει μια νέα θέση για την δημοσιονομική διαχείριση στην Ελλάδα.
Όσον αφορά το δεύτερο θέμα, εμμέσως πλην σαφώς, επισημαίνει το θέμα των επενδύσεων, με δεδομένο ότι ο χρόνος για την αναβάθμιση της οικονομίας μετράει αντίστροφά, με τη Fitch να επαναφέρει ως ένα από τους λόγους της αναβάθμισης την αύξηση των επενδύσεων και όχι τυχαία, καθώς προς το παρόν, η Ελλάδα έχει την μεγαλύτερη αύξηση επενδύσεων μέσα στην ΕΕ, αλλά συνεχίζει να απέχει σημαντικά από το μέσο όρο της ΕΕ.
Σημειώνεται πως μεγάλο μέρος της αύξησης των επενδύσεων οφείλεται στην χρηματοδότηση του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, το οποίο ολοκληρώνεται τυπικά και ουσιαστικά στο τέλος του 2026, με την Fitch, αλλά και τους οργανισμούς που παρακολουθούν στενά την πορεία της οικονομίας, να ζητούν να δουν και να μάθουν τα σενάρια της κυβέρνησης για την επόμενη μέρα.
Πιο αναλυτικά, η αναθεώρηση των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας από τον οίκο Fitch οφείλεται στο γεγονός ότι η χώρα κατέγραψε μεγάλο δημοσιονομικό πλεόνασμα στο 1,3% του ΑΕΠ το 2024 και πρωτογενές πλεόνασμα 4,8% την ίδια χρονιά, με το δεύτερο να υπερβαίνει τον αρχικό στόχο της κυβέρνησης για 1%. Η επίδοση ξεπέρασε επίσης τις προσδοκίες της Fitch και σηματοδοτεί αξιοσημείωτη βελτίωση από το έλλειμμα της τάξης του 1,4% το 2023.
Επίσης, συγκρίνεται θετικά με τον μέσο όρο ελλειμμάτων των χωρών με αξιολόγηση “ΒΒΒ” που είναι στο 3,7%. Σύμφωνα με τη Fitch, η υπεραπόδοση αποτυπώνει τις διαρθρωτικές δημοσιονομικές βελτιώσεις, τη βελτίωση στην είσπραξη φόρων, και τον αυστηρό έλεγχο των δαπανών.
Παράλληλα. η Fitch προβλέπει δημοσιονομικά πλεονάσματα το 2025 και το 2026, αν και κάτω του 1%, με την ελληνική κυβέρνηση τον Απρίλιο του 2025, να ανακοινώνει δημοσιονομική ελάφρυνση συνολικού ύψους 1 δισ. ευρώ, το 0,5% του ΑΕΠ, για την τόνωση των επενδύσεων και τη στήριξη των συνταξιούχων και των ενοικιαστών κατοικιών.
