Με σταθερό το outlook και ανάπτυξη 2,2% το 2025-26, διατήρησε στο “ΒΒΒ” την αξιολόγηση η S&P
Του Γιάννη Χαλκιαδάκη. Με την Standard & Poor’s να προβλέπει, ότι η Ελλάδα θα εμφανίσει δεύτερη χρονιά με πλεόνασμα προϋπολογισμού φέτος, όντας από τις λίγες ανεπτυγμένες χώρες που μειώνουν το χρέος για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, ο οίκος πιστοληπτικής αξιολόγησης διατήρησε την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας στο “ΒΒΒ”, μια βαθμίδα πάνω από το investment grade, με τις προοπτικές να παραμένουν σταθερές.
Παράλληλα, η συμμετοχή στην ευρωζώνη παρά τις αυξημένες εξωγενείς ανισορροπίες και η ευθυγράμμιση με τις δημοσιονομικές συνθήκες προσφέρουν προστασία έναντι του ρίσκου ενός σοκ στο ισοζύγιο πληρωμών, με τις οικονομικές προοπτικές να παραμένουν ισχυρές και ενισχύονται από επενδυτικά projects και ισχυρή ζήτηση στον τουριστικό κλάδο.
Ταυτοχρόνως το σταθερό outlook, σύμφωνα με τον αμερικανικό οίκο αξιολόγησης, εξισορροπεί τις σταθερές οικονομικές και δημοσιονομικές επιδόσεις της Ελλάδας με τα υψηλά επίπεδα εξωτερικού και δημόσιου χρέους και επισημαίνει πως θα μπορούσε να υποβαθμίσει την αξιολόγηση εάν οι δημοσιονομικές επιδόσεις της Ελλάδας παρουσίαζαν σημαντική επιδείνωση.
Στον αντίποδα, εάν οι εξωτερικές ανισορροπίες της Ελλάδας παρουσίαζαν ουσιαστική και βιώσιμη βελτίωση, θα μπορούσε να αναβαθμίσει τις αξιολογήσεις , αφού για παράδειγμα, αυτό θα μπορούσε να συμβεί εάν παρατηρείτο μείωση της εξάρτησης της οικονομίας από τις εισαγωγές και εάν ο οίκος παρατηρούσε σημαντική μείωση του εξωτερικού χρέους της χώρας, το μεγαλύτερο μέρος του οποίου είναι δημόσιο.
Για το 2025 οι δημοσιονομικοί δείκτες της Ελλάδας, υποδηλώνουν ακόμη ένα έτος πολύ καλών δημοσιονομικών επιδόσεων, καθώς η αύξηση των τρεχουσών δαπανών έχει περιοριστεί, ενώ η αύξηση των εσόδων είναι δυναμική, υποστηριζόμενη από τις προσπάθειες συμμόρφωσης, τη βελτίωση των συνθηκών στην αγορά εργασίας και τις ροές επιχορηγήσεων που συνδέονται με τα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Βέβαια, η κυβέρνηση φαίνεται συνολικά να είναι σε καλό δρόμο για να ξεπεράσει και πάλι τους δημοσιονομικούς της στόχους για το 2025 και ο οίκος προβλέπει ότι, παρά την πιθανή περαιτέρω δημοσιονομική χαλάρωση, με τα δημοσιονομικά αποτελέσματα να παραμείνουν ευνοϊκά τα επόμενα χρόνια, υπολογίζοντας πως η Ελλάδα θα παρουσιάσει πλεόνασμα 0,4% του ΑΕΠ φέτος και στη συνέχεια θα περάσει σε ήπιο έλλειμμα, κατά μέσο όρο 0,6% του ΑΕΠ, κατά την περίοδο 2026-2028.
Όμως, οι οικονομικές προοπτικές της Ελλάδας παραμένουν σταθερές, παρόλο που το κλίμα αβεβαιότητας ενισχύεται παγκοσμίως, με την βιομηχανική παραγωγή να παραμένει στάσιμη κατά τους πρώτους οκτώ μήνες του 2025, αποτυπώνοντας την ασθενέστερη ανάπτυξη σε βασικούς Ευρωπαίους εμπορικούς εταίρους και τη μείωση των εξαγωγών, με τα έσοδα από τον τουρισμό για το έτος έως τον Ιούλιο, να έχουν αυξηθεί κατά 12,5% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 2024.
Επίσης άνοδο παρουσίασε η εγχώρια πιστωτική επέκταση ιδίως όσον αφορά τη δανειοδότηση προς επιχειρήσεις, σε συνδυασμό με τις θετικές επιπτώσεις στα εισοδήματα από την αύξηση των τιμών των κατοικιών, καθώς και των εγχώριων μετοχών, στήριξε την ανάκαμψη των λιανικών πωλήσεων και της κατανάλωσης, με την Standard & Poor’s να “διαβλέπει” ανάπτυξη του ΑΕΠ κατά 2,1% φέτος, καθώς η μεγαλύτερη βεβαιότητα σχετικά με τη συμφωνία εμπορίου μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ αναμένεται να τονώσει τη μεταποιητική δραστηριότητα αργότερα μέσα στο έτος, με την σταθερή και συνεχής μείωση της ανεργίας, σε συνδυασμό με την αύξηση των πραγματικών μισθών, θα στηρίξει επίσης την ιδιωτική κατανάλωση.
Ωστόσο στην τελική του φάση εισέρχεται πρόγραμμα NextGenerationEU (NGEU), αλλά δεν φαίνεται πιθανή μια ξαφνική κατάρρευση των επενδύσεων, με τις προθεσμίες υποβολής για τα έργα που σχετίζονται με το πρόγραμμα και χρηματοδοτούνται μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, να έχουν οριστεί για το δεύτερο εξάμηνο του 2026, ωστόσο, υπάρχουν περισσότερες σταδιακές προθεσμίες για τη δαπάνη των κονδυλίων, ιδίως για τα έργα που χρηματοδοτούνται από δάνεια.
Η εξέλιξη αυτή θα πρέπει να υποστηρίξει μια πιο σταδιακή αποδέσμευση κεφαλαίων από το NGEU, ενώ ο νέος μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034 είναι πιθανό να παρέχει σημαντική νέα στήριξη στους μελλοντικούς επενδυτικούς στόχους της Ελλάδας, δεδομένου ότι η κυβέρνηση σχεδιάζει να διαθέσει περαιτέρω έκτακτα έσοδα σε επενδυτικά έργα, ο οίκος εκτιμά ότι η εγχώρια χρηματοδότηση των επενδύσεων θα αυξηθεί τα επόμενα χρόνια.
Τέλος, από τις ομόλογές της στην ΕΕ, η ελληνική οικονομία είναι πιο ευάλωτη σε εξωγενή σοκ, με το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών της Ελλάδας, να έχει επιδεινωθεί σημαντικά το 2020 και παρέμεινε σε υψηλά επίπεδα, με την αύξηση των εσόδων από τον τουρισμό το 2025, σε συνδυασμό με τη μείωση των πληρωμών τόκων και των τιμών του πετρελαίου, οδήγησε σε μια μικρή μείωση του ισοζυγίου.
Επίσης, οι καθαρές εξαγωγές συνέβαλαν θετικά στην αύξηση του ΑΕΠ το πρώτο εξάμηνο του 2025, ενισχυμένες από τη σταθερή αύξηση των εξαγωγών υπηρεσιών το δεύτερο τρίμηνο, αν και οι εισαγωγικές ανάγκες είναι πιθανό να παραμείνουν υψηλές φέτος και το επόμενο έτος, καθώς τα έργα του NGEU θα επιταχυνθούν, η S&P προβλέπει ότι η Ελλάδα θα μειώσει σταδιακά το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών της.
