Στις τράπεζες και στις επενδύσεις, εστίασαν οι κ.κ. Χατζηδάκης, Τσιτσιράγκος, Θεοδωρόπουλος
Του Γιάννη Χαλκιαδάκη. Στο φιλοεπενδυτικό περιβάλλον που είχαμε τα τελευταία εξίμιση χρόνια και το οποίο δεν είχαμε ποτέ μετά τη Μεταπολίτευση, στην στην Ελλάδα, εστίασε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, συμμετέχοντας στη συζήτηση με τον πρόεδρο του Δ.Σ. της Alpha Bank Δημήτρη Κ. Τσιτσιράγκο, τον πρόεδρο του ΣΕΒ Σπύρο Θεοδωρόπουλο και τον επιχειρηματία Νίκο Δρανδάκη, υπό τον συντονισμό του δημοσιογράφου Μπάμπη Κούτρα, στο πλαίσιο του συνεδρίου Greece Talks 2025.
Ο πρόεδρος του Δ.Σ. της Alpha Bank Δημήτρης Τσιτσιράγκος, αναφέρθηκε στον ρόλο του τραπεζικού συστήματος ως καταλύτη συνεργασίας μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, στη σημασία της στήριξης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στη νέα εποχή καθώς και στην ανάγκη ενίσχυσης της εμπιστοσύνης στους θεσμούς.
Σύμφωνα με τον ίδιο: «Οι τράπεζες χτίζουν γέφυρες μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, μεταξύ σχεδιασμού και υλοποίησης, μεταξύ επένδυσης και κοινωνικού οφέλους. Ο ρόλος μας είναι να μεταφράζουμε δημόσιες πολιτικές σε ώριμα, υλοποιήσιμα και βιώσιμα επενδυτικά σχέδια, πολλαπλασιάζοντας την αναπτυξιακή επίδραση των διαθέσιμων πόρων».
Όπως ανέφερε ο κ. Τσιτσιράγκος, η Alpha Bank κατέχει ηγετική θέση στην υποστήριξη Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) και έργων στον τομέα των υποδομών, με συνολικές χρηματοδοτήσεις που υπερβαίνουν το 3,5 δισ. ευρώ τα τελευταία χρόνια. «Η Alpha Bank συνδυάζει βαθιά γνώση των κλάδων με εμπειρία στη διαχείριση αναπτυξιακών έργων, συμβάλλοντας με διαφάνεια και υπευθυνότητα στη δημιουργία ισορροπημένου οφέλους για όλους, ενώ έχει χρηματοδοτήσει εμβληματικά έργα στη χώρα», προσέθεσε.
Συνεχίζοντας, ο πρόεδρος του Δ.Σ. της Alpha Bank επεσήμανε επίσης πως για να ενισχυθεί ο ρόλος των τραπεζών, θα πρέπει να δημιουργηθεί ένα οικοσύστημα ανάπτυξης από το Δημόσιο, τις τράπεζες και τις επιχειρήσεις. «Χρειαζόμαστε ένα σταθερό και προβλέψιμο επενδυτικό περιβάλλον, οι μεταρρυθμίσεις πρέπει να συνεχιστούν, όπως για παράδειγμα στη δημόσια διοίκηση, τη φορολογία, στη δικαιοσύνη, ώστε η χώρα να γίνει ένας ελκυστικός προορισμός για επενδυτές.
Χρειάζεται όμως επιπλέον και περισσότερη συνεργασία, ένα οικοσύστημα κράτους–τραπεζών–επιχειρήσεων, όπου κάθε δημόσιο ευρώ αξιοποιείται και πολλαπλασιάζεται μέσα από ιδιωτικές επενδύσεις. Αυτό θα έχει πολλαπλασιαστικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία».
Μιλώντας για τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα ο κ. Τσιτσιράγκος είπε ότι πρέπει να
χτίσουμε μία οικονομία που κοιτάζει στο μέλλον και όχι στο παρελθόν. «Οι ΜμΕ χρειάζονται ψηφιοποίηση, διαφάνεια και κλίμακα και εμείς χρειάζεται να τις βοηθήσουμε να κάνουν το άλμα, όχι απλώς το επόμενο βήμα».
Αναφερόμενος στις προκλήσεις για τις ΜμΕ, σημείωσε ότι πολλές επιχειρήσεις έχουν σωρευμένες ασφαλιστικές ή φορολογικές οφειλές, γεγονός που τις θέτει αυτομάτως εκτός τραπεζικής χρηματοδότησης, αφού δεν μπορούν να καλύψουν τα απαιτούμενα κριτήρια φερεγγυότητας. Επιπλέον, η ασαφής ή ελλιπής παρουσίαση οικονομικών στοιχείων, δυσχεραίνει τη δυνατότητα δανεισμού, λέγοντας πως:
«Αναμφισβήτητα οι ΜμΕ έχουν σημαντικό ρόλο στην οικονομία της χώρας και εμείς στην Alpha Bank στεκόμαστε δίπλα τους με την εμπειρία μας, διοργανώνουμε workshops σε όλη την Ελλάδα, ώστε να υποστηρίξουμε την πρόσβαση των επιχειρήσεων αυτών σε σύγχρονα χρηματοδοτικά εργαλεία»,
Επιπλέον, υποστήριξε ότι η καινοτομία δεν αφορά μόνο τις startups, υπερθεματίζοντας την ανάγκη για ενίσχυση ευρύτερα της καινοτόμου επιχειρηματικότητας στη χώρα. Προσέθεσε μάλιστα ότι «η Alpha Bank επενδύει σε αμοιβαία κεφάλαια και venture capital, ώστε να στηριχθούν καινοτόμα εγχειρήματα και startups που υπόσχονται πολλά για την Ελλάδα».
Ολοκληρώνοντας , ο πρόεδρος της Alpha Bank στάθηκε ιδιαιτέρως στην ανάγκη ενίσχυσης της εμπιστοσύνης προς τους θεσμούς: «Σε διεθνές επίπεδο παρατηρείται έλλειψη εμπιστοσύνης. Ωστόσο, πρέπει επίσης να αναγνωριστεί ότι συχνά στις τράπεζες καταλογίζονται ευθύνες που δεν τους αναλογούν. Οφείλουμε όμως να αναγνωρίσουμε ότι οι τράπεζες είναι μέλη της κοινωνίας, είναι πυλώνας σταθερότητας που βοηθά στην ανάπτυξη της οικονομίας».
Στο πλαίσιο αυτό, υπογράμμισε ότι οι τράπεζες μπορούν να ανακτήσουν την εμπιστοσύνη, δίνοντας έμφαση στις ανάγκες των Πελατών. «Η ψηφιοποίηση και η τεχνητή νοημοσύνη έχουν βοηθήσει στην ταχύτητα και την απλοποίηση καθημερινών συναλλαγών, αλλά η πραγματική εμπιστοσύνη χτίζεται μέσω ανθρώπινων σχέσεων, βασισμένων στη φροντίδα για τις ανάγκες του Πελάτη. Παράλληλα, για την Alpha Bank είναι πολύ σημαντική η στήριξη των μικρών επιχειρήσεων. Πρόσφατα εξαγοράσαμε την FlexFin, την πρώτη ελληνική fintech στο factoring και έτσι έχουμε τη δυνατότητα να απαντήσουμε στις ανάγκες των μικρών επιχειρήσεων, διευκολύνοντας την πρόσβασή τους σε άμεση ρευστότητα μέσω μίας προηγμένης ψηφιακής πλατφόρμας», είπε ο κ. Τσιτσιράγκος.
Λαμβάνοντας τον λόγο, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, παρουσίασε αναλυτικά την πορεία του Ταμείου Ανάκαμψης, τα αποτελέσματα των μεταρρυθμίσεων και την ευρύτερη εικόνα της ελληνικής οικονομίας, εκφράζοντας την πεποίθησή του ότι ο αγροτικός τομέας εισέρχεται σε νέα, πιο θετική περίοδο, δίνοντας έμφαση στις αλλαγές που δρομολογούνται στον τρόπο καταμέτρησης των αιγοπροβάτων. Όπως σημείωσε, «πλέον τα αιγοπρόβατα θα μετρώνται, θα καταμετρώνται με τσιπάκια, όπως γίνεται και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, για να μην έχουμε τα προβλήματα που είχαμε μέχρι τώρα, πάνω γραψίματα και λοιπά».
Αναφερόμενος στο χρονοδιάγραμμα των ενισχύσεων, υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση εργάζεται εντατικά για να δοθεί η βασική ενίσχυση μέχρι το τέλος Νοεμβρίου. Λόγω περιορισμένου χρόνου, όπως εξήγησε, εφαρμόζεται για φέτος ένα υβριδικό σύστημα, το οποίο δεν θα βασίζεται αποκλειστικά στις δηλώσεις, αλλά θα λαμβάνει υπόψη «τα τιμολόγια γάλακτος που παρέδωσες, τα τιμολόγια κρέατος και τις ζωοτροφές που αγόρασες».
Ο κ. Χατζηδάκης δήλωσε αισιόδοξος για τη συνέχεια σημειώνοντας ότι «θα τα καταφέρουμε και στον συγκεκριμένο τομέα», ενώ τόνισε πως μετά την καταβολή της βασικής ενίσχυσης στα τέλη Νοεμβρίου, το σύστημα θα αρχίσει να ομαλοποιείται.
Σε αναφορά του στον ΟΣΕ, ο ίδιος σημείωσε ότι: «Πάλι δεν κάνω αναδρομή στο παρελθόν. Γνωρίζουμε τα προβλήματα. Τι έχουμε αυτή την ώρα; Έχουμε από τη μία πλευρά ανάταξη της βασικής σιδηροδρομικής γραμμής με προφανώς διπλή γραμμή, ηλεκτροκίνηση, τηλεδιοίκηση.
Όλη η γραμμή, με βάση τον σχεδιασμό και την επικαιροποίηση που κάνουμε και την ενημέρωση που έχουμε από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, θα έχει τελειώσει το φθινόπωρο του 2026. Με την ολοκλήρωση των έργων το 2026 θα μπουν καινούργια τρένα και θα αυξηθούν. Τα τρένα αυτά, είτε καινούργια είτε αναβαθμισμένα, θα έχουν ταχύτητες που θα φτάνουν μέχρι και τα 200 km την ώρα».
Επισήμανε ότι ο σχεδιασμός του ήταν εξαιρετικά απαιτητικός: «Σχεδιάστηκε από τους λεγόμενους φρούγκα – τους τσιγκούνηδες της Ευρωπαϊκής Ένωσης – για να χαθούν λεφτά. Σε σχέση με το ΕΣΠΑ έπρεπε να έχεις τις ίδιες απορροφήσεις στο μισό χρόνο, άρα έπρεπε να τρέξεις με διπλάσιες ταχύτητες».
Συμπλήρωσε ότι οι ρυθμοί υλοποίησης εντείνονται όσο προχωρά το πρόγραμμα: «Στο Ταμείο Ανάκαμψης οι ρυθμοί αυξάνονται προς το τέλος. Τώρα γίνεται η τελευταία αναθεώρηση. Παρατηρούμε και συντονίζουμε την εξέλιξη και κεντρικά το κύριο βάρος στο Υπουργείο Οικονομικών και στον Νίκο Παπαθανάση, αλλά εγώ θεωρώ ότι το πράγμα πάει καλά».
Ο κ. Χατζηδάκης έδωσε έμφαση στο μεταρρυθμιστικό αποτύπωμα του Ταμείου: «Το Ταμείο Ανάκαμψης έχει θετικό αποτύπωμα. Μέσα από αυτό προωθούμε σημαντικές μεταρρυθμίσεις». Ως παράδειγμα ανέφερε τη διασύνδεση POS και ταμειακών μηχανών: «Μία από αυτές ήταν η σύνδεση του POS με τις ταμειακές μηχανές. Αυτό πληρώθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης. Αυτό δεν έχει ένα χρώμα κοινωνικής δικαιοσύνης;».
Έχουν γίνει θαρραλέα βήματα και στη μείωση της φορολογίας και στο εργατικό δίκαιο και στην απλοποίηση των αδειοδοτήσεων». Υπογράμμισε ωστόσο την ανάγκη λογοδοσίας: «Πρέπει οι πολίτες με την ψήφο τους να φροντίσουν να το εξασφαλίσουν και πριν από τους πολίτες να κάνουμε τη δουλειά μας για να μας ξαναψηφίσουν. Διότι αν δεν την κάνουμε, προφανώς θα το πληρώσουμε».
Παρουσιάζοντας τις φορολογικές μεταρρυθμίσεις, επισήμανε: «Προχωρήσαμε, όταν ακόμα ήμουν υπουργός Οικονομικών, στην υιοθέτηση των πιο προωθημένων φορολογικών κινήτρων. Δεν υπάρχει άλλη ευρωπαϊκή χώρα που να έχει τόσο προωθημένο πλαίσιο στον συγκεκριμένο τομέα όσο η Ελλάδα από το τέλος του 2023 και μετά. Και αυτό το πλαίσιο υπάρχει, μπορεί να το εκμεταλλευτεί οποιοσδήποτε. Βεβαίως, όλα αυτά δεν αποδίδουν από την πρώτη ημέρα, χρειάζεται χρόνος».
Για τη Δικαιοσύνη αναφέρθηκε στις χρόνιες καθυστερήσεις: «Οι παρατηρήσεις είναι πάρα πολύ σωστές. Είναι το μόνιμο παράπονο των ξένων επενδυτών αλλά και των Ελλήνων πολιτών, του καθενός για διαφορετικούς λόγους». Μίλησε, επίσης, για τον νέο δικαστικό χάρτη ως «μια τεράστια μεταρρύθμιση», η οποία θα επηρεάσει τη διεξαγωγή των δικών και τους σχετικούς κώδικες.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη βιομηχανία: «Το μερίδιο της βιομηχανίας στο ΑΕΠ έχει ανέβει από το 11% το 2010–2019 στο 14% τώρα». Συμπλήρωσε ότι «από το 2019 μέχρι σήμερα μόνο στη βιομηχανία έχουν δημιουργηθεί 60.000 πρόσθετες θέσεις εργασίας».
Κλείνοντας, ανέφερε ότι: «Είτε είσαι δεξιός είτε είσαι αριστερός, αναγνωρίζεις ότι είναι μία κυβέρνηση που έχει πάρει τις μεταρρυθμίσεις επώμου και προχωρεί – με λάθη, εννοείται, αλλά πάντως κάνει σταθερά βήματα μπροστά σε αυτόν τον τομέα». Και πρόσθεσε ότι, κρίνοντας από τις τοποθετήσεις των συνομιλητών του, «ίσως δεν έχει γίνει ακόμη πλήρως αντιληπτή η πρόοδος στη βιομηχανία».
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Σπύρος Θεοδωρόπουλος, είπε πως τις πρώτες ημέρες που πήγα στο ΣΕΒ είχαμε βάλει στόχο να αλλάξουμε την εικόνα των βιομηχάνων με την καρικατούρα. Για να είμαι ειλικρινής, ένας από τους μύθους που διατηρείτο ο μύθος, είναι η διαπραγμάτευση για τη Συλλογική Σύμβαση Εργασίας. Και ήμασταν οι «κακοί» που δεν θέλαμε να δώσουμε τις αυξήσεις. Πλέον, είναι η κυβέρνηση η κακή της ιστορίας που δεν δίνει παραπάνω λεφτά στον κόσμο σημείωσε ο πρόεδρος ΔΣ του ΣΕΒ.
-Προσπαθούμε να εξηγήσουμε και να μιλήσουμε με ειλικρίνεια για το τι πιστεύουμε στην οικονομία, τους μισθούς. Πάντα θα είμαστε οι κακοί της ιστορίας γιατί μολύνουμε το περιβάλλον, γιατί δεν έχουμε αρκετά υψηλούς μισθούς. Αν όμως θέλουμε να δούμε την πραγματικότητα, η βιομηχανία έχει 40% ψηλότερους μισθούς από τον μ.ό. της υπόλοιπης οικονομίας, απασχολεί κάθε τύπο επαγγέλματος, φέρνει 50 δισ. ευρώ κάθε χρόνο στη χώρα, καινοτομεί.
– Καινοτομία πρέπει να κάνουμε όλοι, καινοτομία μπορεί να κάνει και ο τουρισμός. Τεράστια καινοτομία πρέπει να κάνουμε και εμείς για να ανεβάσουμε την παραγωγή. Η καινοτομία δεν είναι αποκλειστικότητα. Βεβαίως, οι startups πάνε καλά και έχουνε δημιουργήσει ένα οικοσύστημα το οποίο αυτή τη στιγμή αξιολογείται κοντά στα 10 δισ. ευρώ, το οποίο δεν είναι καθόλου μικρό για την ελληνική οικονομία. Αλλά και εμείς οι υπόλοιποι πρέπει να καινοτομήσουμε, είναι όλων δουλειά μας και νομίζω ότι η βιομηχανία καινοτομεί αρκετά.
Ο Σπύρος Θεοδωρόπουλος, σημείωσε ότι «η παραγωγικότητα, στο παρελθόν ειδικά, κάθε φορά που μίλαγε κανείς, ξεσηκώνονταν οι εργαζόμενοι και μας έλεγαν ότι «εσείς οι βιομήχανοι θέλετε να δουλέψουμε παραπάνω». Σαν ΣΕΒ το θέσαμε σε διαφορετική διάσταση»
Ο πρόεδρος του ΣΕΒ αναφέρθηκε στα προβλήματα που αντιμετωπίζει η βιομηχανία. «Το ένα είναι το κόστος της ενέργειας, αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα έχει μεγάλη διαφορά από την υπόλοιπη Ευρώπη και το δεύτερο μεγάλο πρόβλημα της βιομηχανίας είναι το χωροταξικό», είπε. Ο ίδιος σημείωσε ότι και τα δύο θέματα «αυτό τον καιρό είναι ανοιχτά» και εξέφρασε την ελπίδα να μην είναι ανοιχτά και σε μερικά χρόνια.
Ακόμη ανέφερε ότι οι Έλληνες δουλεύουν πολύ, «περισσότερο από τους άλλους Ευρωπαίους, αλλά το θέμα είναι τι παράγουν. Αλλά το τι παράγουμε δεν αφορά τους εργαζόμενους, αφορά το εάν παράγουμε προϊόντα υψηλής ή χαμηλής αξίας, με τι μέσα τα παράγουμε. Και ο τρίτος πυλώνας που πρέπει να μετάσχει στην προσπάθεια είναι το Δημόσιο». «Τα τελευταία χρόνια έγιναν μεταρρυθμίσεις και πολλές μάλιστα, αλλά χρειάζονται πολλές. Η πρώτη που πρέπει να γίνει αφορά την ταχύτητα στην απονομή της Δικαιοσύνης», είπε.
Τέλος ο επιχειρηματίας Νίκος Δρανδάκης είπε πως «Εμείς όταν ξεκινήσαμε, δεν υπήρχαν λεφτά. Στην πορεία ήρθαν τα λεφτά, που είναι αναγκαίος αλλά όχι επαρκής όρος για να αναπτύξεις ένα σύγχρονο οικοσύστημα», λέγοντας πως το πρόβλημα δεν είναι μόνο ελληνικό, αλλά και ευρωπαϊκό, το πώς θα χτίσουμε ένα οικοσύστημα. Όλα τα μεγάλα κεφάλαια και το ταλέντο είναι στην Αμερική και στην Κίνα.
Και πάλι έχει να κάνει με τις ρυθμίσεις. Η ΕΕ έτρεξε να κάνει κανονισμό για το ΑΙ, όταν δεν το είχαμε καν δει στην Ευρώπη. Η Ευρώπη έχει μια τάση αντί να ενθαρρύνει και να αφήνει ελεύθερους τους επιχειρηματίες, να τους κάνει regulate με την κάθε ευκαιρία. Η Ευρώπη είναι σε καθοδική τροχιά.
Ο enterpreneur Νίκος Δρανδάκης αναφέρθηκε στο ζήτημα της καινοτομίας. «Η καινοτομία είναι κάτι που το λέμε ως κάτι όμορφο και μας αρέσει στην πράξη. Όμως άμα δει κάποιος πώς η τεχνολογία επηρεάζει μία αγορά στην πράξη αλλάζει τους κανόνες του παιχνιδιού και πολλές φορές ξεβολεύει εδρωμένα συμφέροντα», είπε.
Παράλληλα, συμφώνησε ότι έχουν γίνει πολλά μέχρι τώρα, ενώ υποστήριξε ότι το δημόσιο αποτελεί εμπόδιο «σε αυτή την προσπάθεια να έχουμε μία ισχυρότερη καινοτόμα επιχειρηματικότητα. Κάθε προσπάθεια ενός επιχειρηματία, ο οποίος με αφορμή την τεχνολογία προσπαθεί να κάνει μία καινοτόμα υπηρεσία».
«Ουσιαστικά στην Αμερική αυτή τη στιγμή αρχίζουν και αναπτύσσονται πάρα πολύ και βλέπεις τις υπηρεσίες σαν την Tesla να μεταφέρουν κόσμο με πολύ μεγαλύτερη, ασφάλεια, ιδιωτικότητα. Είσαι μόνος σου στο αυτοκίνητο και κυρίως στο 1/5 του κόστους. Αυτό είναι τεράστιο όφελος για την κοινωνία σήμερα. Παρόλα αυτά, όταν έρχεται η ώρα να υλοποιήσουμε τέτοιου είδους τεχνολογίες, βρίσκουμε μπροστά μας πάντα, όχι πάντα, αλλά πάρα πολλές φορές ρυθμίσεις, οι οποίες υπάρχουν μερικές φορές για να προστατεύουν το κοινό καλό, το δημόσιο και τους καταναλωτές».
